Halıda Kalite Kriterleri

Halılarda kalite kriterleri belirlenirken halının düğüm sıklığı ve bu kullanılan yünün vs. kalitesi en belirleyici özelliklerdir.
Halıyıkamatik sizler için bu makaleyi özenle derlemiştir. Bir metrekare başına düşen dikey ve yatay düğüm miktarı sayılır ve m2‘deki düğüm sıklığı belirlenir.

İyi Bir Halı Nasıl Belirlenir?

Halı kalitesini belirlemede düğüm sıklığı en önemli kriterlerden biridir. Halının genel görünümü, renklerin ahengi ve desenin dengesi halının yaşı ve genel durumu kadar önemlidir.

Düğüm sıklığı (dikey ve yatay yönde) m2‘ye düşen düğüm sayısı ile ölçülür. Düğüm sayısı orta kalitedeki halılarda m2‘de 100.000’den çok kaliteli halılarda m2‘de 10.800.000’e kadar çıkabilmektedir. Bu noktada düğüm sayısına göre halı kalitesinin belirlenmesiyle ilgili aşağıdaki sonuca varabiliriz:
M2‘de 250.000 ila 500.000 düğüm arası orta kalite.

M2‘de 500.000 ila 1 milyon düğüm arası iyi kalite.

M2‘de 1 milyon ila 4 milyon düğüm arası nadir bulunan kalite.

M2‘de 4 milyon düğümden fazlası çok iyi.

M2‘de 10,8 milyon düğüm dünya rekoru.

Halıda Düğüm Sayımı

Çeşitli hesaplama yöntemleri var: Birincisinde, cm başına düşen düğümler boyuna ve enine sayılır sonra da çıkan sayılar birbiriyle çarpılır. Bazen dm2 başına düşen düğümler sayılır, yani; temel ölçü birimi olarak 10 cm alınır. 1 Metre başına düşen dikey ve yatay yöndeki düğüm miktarı sayılır ve m2‘deki düğüm sıklığı belirlenir.
Sayım yapmak için halının altından enine ve boyuna 10 santimetrelik ölçü alınır. Yükseklik olarak, her bir yumru bir düğüm sayılır ama enine bakıldığında yalnız 90 derecelik yığınlar sayılır. Daha sonra sayımın sonucu 100 ile çarpılır ve böylece metre kareye düşen sıklık belirlenmiş olur.

Tüm üretici ülkeler halı kalite bildirilerinde onluk sistemi kullanmaz. Örneğin, “inç” başına düğüm sayısına göre dokuma ayarlaması her iki yönde de gösterilmektedir.
Pakistan halılarında ise, mükemmellik inç kare başına düşen düğüm ile belirlenirken ilk numara atkı yönündeki düğümleri ikinci numara ise çözgü yünündeki düğümleri verir.
Uzun bir süre, İran Gereh= 6,4 ila 7 santimi ölçü olarak kullandı. 7 cm ile bir Gereh m2 7×7=49 olur ve m2’ye çevrilir-10.000 cm2 : 49 cm2 = 204,08 dönüşüm faktörü. İran’da Gereh düğümü 1/16 Zara eşittir. Ancak, ülkenin tamamında aynı boyutlarda değildir. Rakamlar 102,5 ila 112,5 cm arasında değişir. Eskiden, düğüm sıklığı 30 düğüm/Gereh’di. Neyse ki artık onluk sistem kullanılıyor.

Halı Terimleri

Halı sektöründe kullanılan, halı kullanıcıları ve halı yıkamacıların bilmesi gereken bazı halı terimlerini sizler için derledik. Umarız ki siz halı yıkama müşterilerimize faydalı olur. Halı terimlerini tanımak, halı perakendecisi ve döşemecisi ile etkin bir şekilde anlaşmanızı sağladığı gibi aynı zamanda en güvenilir halı tercihlerini de yapabilmenize olanak verir. Halı ve Kilim Birliği (CRI) tarafından oluşturulan ve müşterilere halı seçimleri ile uygulamaları konusunda çok daha bilinçli davranmalarını sağlayacak bir takım basit teknik terimler mevcuttur.

Anti mikrobik

Bakteri, mantar ve küf gibi maddelerin üremesini azaltmak için halı üzerine uygulanan kimyasal sıvıdır.

Anti statik

Halıdaki yükü insan duyarlılığına ulaşmadan dağıtan elektrostatik sistemidir.

İkinci Taban

Halıya ekstra sağlamlık ve kalınlık sağlamak üzere halının arka kısmına eklenen köpük, plastik, poliüretan ya da PVC gibi dolgu malzemeleridir.

Ortalama Hav Aralığı

Havın, alan başına kapladığı kütledir.

Taban

Halının arka kısmını oluşturan kumaş ya da ipliklerdir.

Berber Bukle

Yün, naylon ya da olefin gibi kalın iplikler ile kümelenen loop pile halılardır. Genellikle, kontrast yaratan rastgele renk noktalarından oluşan bu halı çeşidi rahatlatıcı bir yüzeye sahiptir. Bununla beraber resmi olmayan, rahat bir görüntü yaratır. Günümüzde bu terim, çok katmanlı loop halı stillerini ifade etmek üzere kullanılmaktadır.

Kenar Şeridi

Halı kenarına, kenarları korumak, güçlendirmek ya da süslemek için dikilen bir bant ya da şerittir.

Duvardan Duvara Halı

6 fitten daha fazla geniş üretilen halılar için kullanılan bir terimdir. Duvardan duvara halılar genellikle 12 fit genişliktedir ancak bazen 13 ya da 15 fit genişliğinde de bulunabilirler.

Halı Yapısı/Konstrüksiyon

Tufted ya da dokuma gibi, halının üretim metodu, iplik ve dolgu malzemelerinin teknik özelliklere uygun bir şekilde son düzenlemesidir.

Altılık

Üzerinde yüründüğünde halının yeterli yumuşaklık ve desteğe sahip olmasını sağlamak üzere halı altında kullanılan herhangi bir malzemedir. Altlık, halının yalıtım özelliklerini arttırarak aynı zamanda kullanım ömrünü de uzatmaktadır. Bazı durumlarda, altlık halıya üretim esnasında eklenmektedir.

Delaminasyon

İkincil destekleme ya da altlığın, birincil desteklemeden ayrılma işlemidir.

Halı Yoğunluğu

Halı yapımında kullanılmış olan iplik miktarını ve tuftların birbirine yakınlığını ifade etmektedir. Genel olarak, iplik kullanımı ne kadar yoğunsa, halıdan sağlanacak performans da o kadar iyi olur.

Boyut Stabilitesi

Halının kendi orijinal ölçüsünü ve şeklini koruyabilme kabiliyetidir. Örneğin ikincil destekleme, halıya boyutsal istikrar sağlayan bir işlemdir.

Halı Sıklığı

İki iğne deliği arasındaki mesafenin santimetre cinsinden ölçüsüdür.

Kesik Havlı Halı

İlmikler kesilerek münferit iplik kümeleri oluşturulur. Günümüzün en popüler üretim tekniklerinden biri olan kesik havlı halı, dayanıklılığını yapımda kullanılan ipliğin cinsi, kümelerin yoğunluğu ve düğüm miktarı gibi etmenlerle edinir. Bu yöntem ile üretilen halılar

Velur

Düz ve katmanlı yüzeyi ile resmi bir hava oluşturmaktadır.

Saksoni

Bir diğer düz halı çeşididir. Ancak bu halıda, iplik kümeleri çok daha fazla düğüme sahiptir. Bu sayede ipliğin kenarları daha belirgin bir hal alarak daha az resmi bir görüntü yaratır. Bu şekilde ayak izlerini de azaltmış olmaktadır.

Frize

Bu halı da ise, iplikler çok düğümlü olduklarından dolayı bukleli bir yüzeye sahiptir. Resmi olmayan bir görüntüye sahip olan bu halı, aynı zamanda ayak ve elektrik süpürgesi izlerini en aza indirir.

Bukle Halı

Aynı uzunluktaki ilmikler, resmi olmayan bir görüntü oluştururlar. Bu halı, yoğun trafiğe maruz kalan alanlarda genellikle uzun süre dayanabilmektedir.

Seviyeli Bukle Halı

Bu halıda genellikle iki ya da üç farklı ilmik boyu bulunur. Bu farklı ilmik boyları hem desen efektleri yaratır hem de halının uzun ömürlü olmasını sağlar.

Rölyef Halı

Kesik ve düğümlü ipliklerin birleşiminden oluşan bu halılar, birbirinden farklı pek çok çeşit yüzey dokusu sağlar.

Halılarınızı Ne Kadar Tanıyorsunuz?

Evlerinizdeki halı ve kilimleriniz hakkında ne kadar bilgi sahibisiniz? Halılarınızın bakımı ve kullanım şekli konusunda ne kadar dikkatlisiniz? Halılarınızı daha uzun süre ve verimli kullanmak için bazı küçük ipuçlarını halı yıkama müşterilerimiz için derledik. Umarız halı yıkama müşterilerimize faydalı olur.
Evinizdeki halıları ne kadar tanıyorsunuz? İş onları seçmeye ve bakımını yapmaya gelince ne kadar bilgi sahibi olduğunuzu öğrenmek ister misiniz? Bunu ölçmek için işte size mini bir test.

Tüm Temizlik Malzemeleri Halıda Kullanılır mı?

Her türlü temizlik malzemesi (çamaşır deterjanı, bulaşık deterjanı, yer temizlik ürünleri) halılardaki lekeleri yok etmede, özel halı ürünleri kadar etkili sonuç verir.
A) Doğru
B) Yanlış
Doğru Yanıt: Yanlış
Neden:
Hiçbir zaman çamaşır veya bulaşık deterjanlarını ya da ahşap, linolyum veya karo döşemelerin temizliği için üretilmiş temizlik ürünlerini halılarınızda kullanmazsınız. Bazı çamaşır deterjanları parlatıcı maddeler içerdiğinden ötürü halı elyafını boyayabilir. Bulaşık deterjanları ise ağartıcı maddeler içerdiklerinden dolayı halınızın boya ve elyafını mahvedebilir. Ayrıca gereğinden fazla sert olmayan temizleyiciler halınızda tortu bırakarak daha kısa sürede kirlenmelerine neden olacaktır. Halınızı temizlerken yalnızca halı temizliğinde kullanılan leke çıkartıcıları kullanmanız durumunda halınızın ömrünü uzatabilirsiniz.

Halı Ölçüm Formülleri

Aşağıdakilerden hangisi kapalı bir mekanda kullanılacak halı için gereken halı ölçüm formülüdür?
A) uzunluk x genişlik
B) uzunluk x genişlik x yükseklik
C) uzunluk x 4
Doğru Yanıt: Uzunluk x genişlik
Neden:
Mekanda ne kadar halıya ihtiyaç duyduğunuz, söz konusu alanın adım hesabıyla uzunluk ve genişlik ölçümleri çarpımı sonucu bulunur. Bu rakamın karesi ihtiyacımız olan ölçümdür. Her türlü desen ve zemin yüzeyine yönelik oransızlık problemine karşı elde edilen ölçüyü %10’luk bir oranda fazla tutmakta fayda vardır. Eğer son ölçünün doğru şekilde alındığından emin olmak istiyorsanız tercihinizi döşemecinin son ölçüyü almasından yana kullanın.

Halı Elyafı Seçimi

Aşağıdakilerden hangisi dünyada en çok tercih edilen halı elyafıdır?
A) Yün
B) Polyester
C) Naylon
D) Akrilik
Doğru Yanıt: Naylon
Neden:
Naylon en popüler malzemedir. ABD’de kullanılan halı elyafının 2/3’ü naylondur. Peki neden birçok kişi naylonu seçiyor? Cevap çok açık aslında. Yoğun kullanıma dayanıklı, kire karşı daha korumalı ve kir saklama özelliğiyle naylon aynı zamanda renkleri solmadan çok daha uzun süre koruyabiliyor ve bu nedenle daha çok tercih ediliyor.

Halının Sıfırlığı Ne Zaman Gider?

Yeni bir halının döşenmesinden sonra bazı kullanıcılar tarafından alerji benzeri belirtiler yarattığı rapor edilmiştir. Bu durum halıdaki emisyondan kaynaklanıyor olabilir. Söz konusu etkinin yok olması ne kadar zaman alır?
A) 2-3 saat
B) 2-3 gün
C) 2-3 hafta
D) 2-3 ay
Doğru Yanıt: 2-3 gün
Neden:
Yeni bir halının emisyon değerleri, döşendikten 24 saat içinde ciddi oranda azalma gösterir. Pencereleri açarak mekanı havalandırırsanız, emisyon etkisi iki üç gün içerisinde hissedilmeyecek bir seviyeye inerek kendiliğinden yok olacaktır.

Halıda Derinlik Tercihi

Halının üst düzeyi ne kadar derin olursa halı o kadar dayanıklıdır.
A) Doğru
B) Yanlış
Doğru Yanıt: Yanlış
Neden:
Halıda derin bir yüzey lüks görünüm ve ayaklarınızın altında rahatlık hissi yaratabilir. Ancak sağlamlığa gelince daha kısa yüzey çok daha avantajlıdır. Kısa yüzey ezilmez ve halının ömrü daha uzun olur.

Mürekkep Kan Ve Çim Lekesi Çıkarma

Mürekkep, kan ve çimen lekeleri halıdan nasıl temizlenir?
A) Lekeli halı elyafın üst kısmı, bir makas yardımıyla kesilir.
B) Az miktarda çamaşır suyunu halının üzerine dökerek birkaç dakika bekletilir.
C) Bulaşık deterjanı ve suyla oluşturulan sıvı karışım halıya uygulanır.
D) Leke çıkarılamaz.
Doğru Yanıt: Bulaşık deterjanı ve suyla oluşturulan sıvı karışım halıya uygulanır.
Neden:
Leke problemlerinde müdahalenin derhal yapılması şarttır. Söz konusu lekeyi beyaz bir kağıt mendil ya da kuru olmak şartıyla temiz beyaz bir bez yardımıyla halıya yaymadan ve leke halıya daha da nüfuz etmeden alınmalıdır. Yarım çay kaşığı bulaşık deterjanını (otomatik makine deterjanı kullanmayın) bir bardak ılık suyla karıştırıp, bez yardımıyla küçük dokunuşlarla lekeye uygulanır. Lekenin yayılmaması için lekenin üzerini sertçe sürtülmemelidir. Solüsyonu lekenin kenarlarından ortasına doğru dağıtmadan sürülmelidir. Birkaç dakika kadar solüsyon leke üzerinde bekletmelidir. Bez, hafif şekilde lekenin beze çıktığını görene kadar temas ettirilir. Leke tamamıyla çıktığında lekeli alan soğuk suyla durulanmalıdır. Tüm nemi temiz kuru bir bez yardımıyla alınmalıdır. Bu yöntem yeterince iyi sonuç vermediyse halınızı satın aldığınız yerden ürüne yönelik leke çıkarma kitini satın alarak kullanabilirsiniz. Hatırlatmakta fayda var; leke çıkartıcı solüsyonu halının görünmeyen bir yerinde denemek akıllıca olacaktır.

Halı Performans Değerleri

Yoğun kullanımlı bir mekanda (örneğin antre, giriş vb.) kullanacağınız halıları alırken halı, hangi performans değerlerine sahip olmalıdır?
A) 1
B) 2-3
C) 4-5
Doğru Yanıt: 4-5
Neden:
Yoğun olarak kullanılan bir mekanda en doğru tercih 4-5 arasındaki performans değerleridir. Performans değerleri 1’den 5’e kadar değişen bir skalada yer alır. Bu değerler bir yıl içerisinde halıda yaşanabilecek olası değişikliği temsil eder. Daha yüksek performans değeri doğal olarak daha uzun ömürlü ve ürünün alındığı günkü görünümüne işaret eder. Daha az yoğunlukta kullanılan mekanlarda (yatak odası gibi) kullanılacak halılarda 2-3 performans değeri yeterli olacaktır.